
Grób Kornela Makuszyńskiego na cmentarzu na Pęksowym Brzyzku w Zakopanem.
Pęksowy Brzyzek w Zakopanem to jeden z nielicznych cmentarzy w Polsce, który można określić jako narodową nekropolię. Spoczywają tutaj znane osobistości związane z polską kulturą, himalaiści, taternicy oraz górale. To niezwykle ważne miejsce w Zakopanem, które w Dniu Wszystkich Świętych gromadzi wielu odwiedzających.
Nazwa cmentarza pochodzi od Jana Pęksy, który w 1848 roku przekazał ziemię parafii na potrzeby nekropolii. Jego grób znajduje się tam do dziś. Większa część obecnego starego cmentarza usytuowana jest na obszarze, który wcześniej został darowany parafii przez Pawła i Reginę Gąsieniców w 1813 roku. Wówczas terytorium to nazywano Osiedlem. Cmentarz i przyległy teren kościelny były znacznie większe, ale Niemcy zredukowali ich powierzchnię o około jedną trzecią, tworząc nowy dojazd do Gubałówki.
Na Pęksowym Brzyzku spoczywają osoby, które przyczyniły się do rozwoju Zakopanego. Znajdują się tu groby pierwszego proboszcza parafii zakopiańskiej, księdza Józefa Stolarczyka, oraz dr Tytusa Chałubińskiego. W tym miejscu można zobaczyć grobowce znanych muzyków, takich jak Jan Krzeptowski Sabała oraz Tadeusz Gąsienica Giewonta, a także architektów i budowniczych: Jana Gąsienicę Giewonta, Andrzeja i Jędrzeja Czarniaków oraz Stefana Żychonia.
Na cmentarzu znajdują się również miejsca pochówku przewodników i ratowników górskich, w tym Macieja Sieczki, Jędrzeja Wali i Stanisława Gąsienicy Byrcyna. Spoczywają tam również literaci, tacy jak Kornel Makuszyński, Stanisław Nędza Kubiniec oraz Tomasz Gluziński. Znajdują się tam także kompozytorzy: Jan Pasierb Orland i Wacław Geiger, oraz artyści tacy jak Antoni Kenar i Antoni Rząsa. W znanych grobach spoczywają także wybitni sportowcy, jak Helena Marusarzówna i jej brat Stanisław Marusarz, znany skoczek narciarski i kurier tatrzański.
gazetakrakowska.pl