System kaucyjny działa od miesięcy. Teraz wychodzą jego największe problemy

Fot. Gov.pl

Choć system kaucyjny formalnie zaczął obowiązywać w październiku 2025 roku, dopiero teraz widać, z czym w praktyce mierzą się klienci i sklepy. Najwięcej trudności sprawia zwrot opakowań po napojach kupionych w różnych sieciach. Pojawiają się też pierwsze próby wyłudzania kaucji – i ostrzeżenia przed poważnymi konsekwencjami prawnymi.

Jak system działa w praktyce? Oto, co mówią konsumenci.

10 butelek, 10 minut formalności

Pani Ewa z powiatu inowrocławskiego postanowiła oddać 10 plastikowych butelek po wodzie mineralnej w lokalnym sklepie sieci Dino.

– W tej sieci nie ma jeszcze butelkomatów, więc zgłosiłam zwrot przy kasie. Kasjerka musiała zawołać koleżankę, która przez telefon szukała specjalnej aplikacji do przyjęcia opakowań. Program nie chciał się uruchomić od razu, trzeba było próbować kilka razy – relacjonuje kobieta.

Po sformalizowaniu zwrotu pani Ewa otrzymała 10 zł kaucji, a butelki trafiły do worka na zapleczu. Cała procedura trwała około 10 minut.

– To zdecydowanie dłużej niż standardowa obsługa klienta przy kasie. A przecież w tym czasie jeden pracownik zajmuje się wyłącznie jednym zwrotem. Trochę bez sensu – ocenia.

Restauracja dolicza kaucję. A co z pustą butelką?

Z kolei pani Monika zwróciła uwagę na problem, który pojawia się w gastronomii. W jednej z bydgoskich restauracji zamówiła do posiłku pepsi zero w butelce objętej systemem kaucyjnym.

– Zapłaciłam 50 groszy kaucji, ale butelkę zostawiłam na stoliku. I wtedy zaczęłam się zastanawiać: jeśli restauracja dolicza kaucję do paragonu, a potem sama oddaje puste butelki, to zarabia podwójnie – mówi.

Jak sprawdziliśmy, w praktyce to klient ponosi stratę, jeśli nie odda opakowania. Restauracja ma prawo doliczyć kaucję, a jeśli klient jej nie odzyska, lokal może później zwrócić opakowanie i otrzymać pieniądze z systemu. Dotyczy to również napojów sprzedawanych na wynos.

Próby wyłudzania kaucji. „Ten proceder znamy ze Skandynawii”

Z rynku płyną także sygnały o próbach nadużyć. Pani Bożena, mieszkająca i pracująca w Szwecji, gdzie system kaucyjny działa od lat, opowiada o praktykach sprzed lat.

– Niektórzy naklejali na polskie puszki wydrukowane „szwedzkie” etykiety i wrzucali je do butelkomatów. Zdarzało się, że pracownicy sklepów wyjmowali z automatów całe sterty polskich puszek po piwie. Wstyd – mówi.

Choć w Szwecji proceder został częściowo ukrócony, podobne próby pojawiają się dziś w Polsce.

Operator systemu ostrzega: grożą surowe kary

Operator systemu, PolKa – Polska Kaucja, ostrzega przed podrabianymi oznaczeniami i masowymi zwrotami opakowań spoza systemu. Jak informuje portal dlahandlu.pl, po kilku miesiącach funkcjonowania systemu wykryto pierwsze nadużycia.

„Obserwujemy próby podrabiania etykiet, masowe zwroty opakowań bez znaku kaucji oraz świadome wprowadzanie personelu w błąd. Czujność punktów zbiórki to pierwsza linia obrony” – podkreśla operator.

Wyłudzanie kaucji może mieć poważne konsekwencje:

  • oszustwo – od 6 miesięcy do 8 lat więzienia,
  • fałszerstwo – od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności.

Karton zamiast butelki. Producenci omijają system?

Jak informuje „Portal Spożywczy”, część producentów zaczęła zmieniać opakowania napojów z butelek na kartony, które nie są objęte systemem kaucyjnym. Takie produkty pojawiły się m.in. w styczniu w sieci Rossmann.

Chodzi o wyroby firm Grupa Maspex oraz Oshee. Warto dodać, że Rossmann nie przystąpił do systemu kaucyjnego, argumentując, że nie jest on dostosowany do formatu drogerii.

Gdzie oddać butelki i puszki? Klienci wciąż się gubią

Najwięcej problemów klienci mają dziś z ustaleniem, gdzie mogą oddać puste opakowania. Nie wszystkie sklepy mają butelkomaty – część zbiera je do worków lub kartonów.

Zasada jest jednak prosta: opakowania objęte systemem (PET do 3 litrów, szkło do 1,5 litra i puszki metalowe) można oddać w dowolnym sklepie uczestniczącym w systemie, bez paragonu. Warunek – opakowanie musi być nieuszkodzone i mieć czytelną etykietę.

Butelki z Biedronki można więc oddać w Lidlu i odwrotnie – nie trzeba wracać do miejsca zakupu.

50 groszy czy 10 groszy? To robi różnicę

Jeśli opakowanie ma znak kaucji, klient otrzyma 50 groszy zwrotu. Jeśli jednak jest to butelka lub puszka spoza systemu – wciąż można ją wrzucić do butelkomatu, ale zwrot wyniesie tylko 10 groszy.

Na rynku wciąż krąży wiele opakowań bez oznaczeń, co dodatkowo wprowadza zamieszanie wśród konsumentów.

strefabiznesu.pl

Newag wygrał przetarg na Śląsku. Dostarczy 32 pociągi, a wartość całego kontraktu może sięgnąć 5,5 mld zł

Uciekał przed policją i rozbił rogatki kolejowe. 36-latek miał dożywotni zakaz prowadzenia

Zniknęły napisy „Slava UPA” z pomników w Trójmieście. 17-latek usłyszał siedem zarzutów

Park Słupna w Mysłowicach przejdzie metamorfozę. Powstaną nowe baseny i strefa wypoczynku

Dwie mieszkanki Lublina podejrzane o sutenerstwo. Miały czerpać z tego stałe dochody

Filharmonia Łódzka będzie miała nowego dyrektora. Ogłoszono konkurs na to stanowisko

Wrocławski mechanik ugryzł policjanta podczas interwencji. Prokuratura bada również zachowanie funkcjonariuszy

Niemal 100 skradzionych pierścionków odzyskanych w Piasecznie. Zatrzymano małżeństwo

Kraków szykuje duże zmiany w Strefie Czystego Transportu. Mniejszy obszar i zamrożenie opłat

Pijany 37-latek zaatakował kuzyna podczas awantury w Zabrzu. Miesiąc wcześniej opuścił więzienie

Lodowe dzieła ponownie pojawią się na poznańskim rynku. Przed nami 20. edycja festiwalu

Awaria sieci ciepłowniczej w Gdyni. Wiadomo, kiedy ogrzewanie wróci do mieszkań

Tragedia podczas domowej kłótni w Łodzi. 42-latka podejrzana o zabójstwo męża

Wojskowy Honker dachował na Dolnym Śląsku? Nie, zdarzenie miało miejsce na Podkarpaciu. 22-letni żołnierz za kierownicą

16-letni obywatel Rosji zatrzymany w warszawskiej szkole. Groził uczniom i nauczycielom

Hotel czy ośrodek sportowy? Spór o inwestycję nad Wisłą w Krakowie

Tragiczny wypadek w Bolesławcu. 28-latek prowadził pod wpływem alkoholu i narkotyków

ABW zatrzymała trzech nastolatków. Śledczy badają plany ataku na budynek mieszkalny

Międzynarodowa grupa przestępcza rozpracowana na Śląsku. Kolejne cztery osoby zatrzymane

Sadownicy z Lubelszczyzny nadal czekają na rekompensaty. Przymrozki zniszczyły tysiące hektarów upraw

Cyberatak na Autopay. Dane klientów mogły trafić w niepowołane ręce

Leśne znaleziska mogą być cenną pamiątką. Nie każde poroże wolno jednak zabrać do domu

Tragiczne odkrycie nad Jeziorem Lednickim. Nie żyje 41-letni mężczyzna

Niecodzienne odkrycie w Mikołowie. W studzience wodomierzowej znaleziono 19 padalców

Z Lublina nad morze bez przesiadek. Nocny pociąg „Mierzeja” pojedzie także do Kołobrzegu

Śmiertelny wypadek w powiecie sieradzkim. Mercedes wypadł z drogi i dachował

Kibice nie wytrzymali po porażce z Rumunią. W internecie pojawił się apel o rozwiązanie PZPN

Wyłudzili setki par markowych butów przez paczkomaty. Cztery osoby staną przed sądem

Telefon eksplodował podczas ładowania. Nocny pożar pod Wrocławiem mógł zakończyć się tragedią